Fries in de beroepscontext B2

Complexiteit

De beginnend beroepsbeoefenaar komt (bijna) altijd in aanraking met en gebruikt het Fries en diens kennis over de Friese cultuur intensief bij (bijna) alle werkzaamheden in het beroep, en in internationale contacten met collega’s, cliënten en opdrachtgevers. Ook gebruikt de beginnend beroepsbeoefenaar het Fries als die zaken moet regelen, in gesprek, en op schrift. Het gaat hier om uitgebreide specialistische kennis van het Fries (de taal, de cultuur, identiteit) en om diverse specifieke situaties in de beroepscontext te kunnen inschatten, aanpakken en afhandelen. Het niet goed kunnen communiceren in het Fries kan afbreuk doen aan het succesvol volbrengen van werkzaamheden.

Verantwoordelijkheid en zelfstandigheid

De beginnend beroepsbeoefenaar heeft een zelfstandige functie en is zelfstandig in staat de Friese taal te gebruiken voor het verrichten van beroepswerkzaamheden. Bij het luisteren kan de beginnend beroepsbeoefenaar met snel sprekende en minder duidelijk articulerende sprekers omgaan. Bij het voeren van gesprekken kan die het gesprek gaande houden met diens gesprekspartner(s). Bij het lezen gaat het om middellange, meer complexe en samengestelde teksten uit tijdschriften. Hierbij wordt de beginnend beroepsbeoefenaar voor het begrijpen soms visueel ondersteund door de lay-out en indeling van de tekst, maar de beginnend beroepsbeoefenaar is ook in staat de tekst te lezen zonder plaatjes. De beginnend beroepsbeoefenaar spreekt in meer complexe bewoordingen en kan vertellen in gevarieerde patronen en constructies over meerdere onderwerpen, van alledaagse en vertrouwde onderwerpen tot een beperkt aantal onderwerpen die niet vertrouwd zijn. De beginnend beroepsbeoefenaar schrijft naast korte, eenvoudige teksten, notities en boodschappen over alledaagse zaken, ook iets langere teksten voor collega’s over beroep specifieke onderwerpen. Daarbij gebruikt die behoorlijk gevarieerdere patronen en meer complexe zinsconstructies en maakt nog amper een systematisch elementaire fout. Op dit niveau kan de beginnend beroepsbeoefenaar complexere informatie overbrengen.

Vakkennis en vaardigheden

De beginnend beroepsbeoefenaar:

• § heeft kennis van een woordenschat van zo'n 6.000 - 8.000 woorden
• § heeft kennis van vaktaal zoals die voor het beroep waarvoor wordt opgeleid nodig is
• § heeft kennis van expliciet aangeboden grammaticaregels
• § heeft kennis van belangrijke talige conventies
• § heeft kennis van belangrijke compenserende strategieën
• § gesprekken voeren B2:
• § kan meedoen aan overleggen en gesprekken over onderwerpen uit het vakgebied of interesse
• § kan het persoonlijk belang aangeven, een visie verwoorden en beargumenteren
• § kan vertellen en precies aangeven hoe die zich voelt
• § kan goed reageren op anderen die hun gevoelens uiten
• § kan beschrijven, verklaren en instrueren bij gesprekken in een groep, over een taak of over het werk en kan daarover meer
• gedetailleerde informatie verkrijgen
• § kan in discussies goed meekomen en zelf een betoog houden
• § kan in een gesprek oplossingen voor een probleem uitleggen
• § kan een debat voeren
• § kan op passende en effectieve wijze de beurt nemen en standaardzinnen gebruiken om tijd te winnen
• § kan in een gesprek de discussie op gang houden en anderen aanmoedigen om dit ook te doen
• § Luisteren B2:
• § kan de hoofdgedachte in een langere zin, tekst, lezing begrijpen over redelijk vertrouwde onderwerpen
• § kan complexe redeneringen volgen wanneer het onderwerp redelijk vertrouwd is
• § kan de belangrijkste informatie uit gesprekken en presentaties begrijpen
• § kan een voorgelezen of verteld verhaal begrijpen
• § kan gedetailleerde aanwijzingen volgen en uit discussies de argumenten voor en tegen volgen en exact begrijpen
• § kan mededelingen precies en foutloos begrijpen
• § kan uitgebreide, lang durende discussies tussen mensen volgen
• § kan de meeste radio- of nieuwsprogramma's volgen en een groot deel van een film
• § Spreken B2:
• § kan een gedetailleerde beschrijving en presentaties geven over een breed scala van onderwerpen die te maken hebben met
• het eigen interessegebied
• § kan een samenhangend verhaal vertellen en betrouwbaar verslag doen van ervaringen en voorvallen
• § kan een standpunt onderbouwen met argumenten, voor- en nadelen en een argumentatie stelselmatig opbouwen
• D1-K1: Toepassen van Fries in de beroepscontext B2
• § kan gedetailleerde informatie betrouwbaar weergeven
• § kan vloeiend en spontaan reageren op vragen naar aanleiding van een presentatie of verhaal
• § kan duidelijk spreken, met een natuurlijke intonatie, met een ruime woordenschat en grammaticaal correct
• § kan complexe zinsvormen gebruiken, de opbouw aanpassen aan het doel van het verhaal of de presentatie en fouten direct
• verbeteren
• § Lezen B2:
• § kan zelfstandig teksten lezen en past de leesstijl en leestempo aan de teksten en het doel aan
• § kan eigentijdse literatuur kritisch en reflecterend lezen
• § kan vlot lange en complexe teksten doornemen en relevante details vinden
• § kan complexe aanwijzingen begrijpen inclusief overwegingen en waarschuwingen
• § kan teksten over hedendaagse problemen met standpunten en stellingen goed begrijpen
• § Schrijven B2:
• § kan duidelijke gedetailleerde teksten schrijven over een breed scala van onderwerpen vanuit de eigen interesse
• § kan een samenvatting opstellen, verslagen maken en schriftelijk informatie doorgeven op een begrijpelijke manier
• § kan het persoonlijk belang van ervaringen en impressies beschrijven
• § kan commentaar geven op het nieuws en gemotiveerd een visie geven op een specifiek standpunt
• § kan een recensie met heldere opbouw schrijven over een film of boek
• § kan zonder fouten zakelijke brieven, emails en andere correspondentie schrijven
• 6 van 6